Theo báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến của đại biểu Quốc hội và báo cáo thẩm tra về quyết toán ngân sách nhà nước năm 2025 do Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, thay mặt Chính phủ trình bày trước Quốc hội, tổng thu ngân sách nhà nước năm 2025 do cơ quan Thuế quản lý ước đạt 2.367.978 tỷ đồng, bằng 137,5% dự toán, vượt 646.422 tỷ đồng, tăng 32,9% so với thực hiện năm 2024. Kết quả thu vượt cao so với dự toán là tổng hợp tác động của nhiều yếu tố khách quan và chủ quan.

Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành phiên họp. Ảnh: TRỌNG HẢI

Cụ thể, dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2025 được xây dựng từ giữa năm 2024, trên cơ sở các thông tin, số liệu, chính sách thu và dự báo kinh tế vĩ mô tại thời điểm lập dự toán. GDP năm 2025 tăng cao, đạt 8,02%, vượt lớn so với mục tiêu khi xây dựng dự toán, là tiền đề quyết định tăng thu, mở rộng cơ sở thu, làm tăng thu ngân sách nhà nước trên 100 nghìn tỷ đồng so với dự toán.

Việc đưa Luật Đất đai có hiệu lực thi hành sớm 5 tháng cùng với sự phục hồi của thị trường bất động sản, hiệu ứng tích cực từ việc sắp xếp lại đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã tạo thêm điều kiện khơi thông nguồn lực đất đai, góp phần tăng thu ngân sách khoảng 330 nghìn tỷ đồng.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày báo cáo. Ảnh: TRỌNG HẢI

Bộ Tài chính đã tập trung chỉ đạo cơ quan Thuế triển khai quyết liệt, hiệu quả các giải pháp quản lý thu, chống thất thu và đẩy mạnh chuyển đổi số, thực hiện 72.207 cuộc thanh tra, kiểm tra, kiến nghị xử lý 86,6 nghìn tỷ đồng, trong đó số thuế nộp ngân sách nhà nước khoảng 14 nghìn tỷ đồng; đồng thời thu hồi khoảng 65 nghìn tỷ đồng tiền thuế nợ.

Trong năm 2025 phát sinh một số khoản thu lớn, có tính chất không thường xuyên chưa phát sinh ở thời điểm lập dự toán nên không lường trước được (khoảng 112,6 nghìn tỷ đồng), như: Thu cổ tức và lợi nhuận còn lại vượt dự toán 19 nghìn tỷ đồng; chênh lệch thu - chi của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vượt dự toán 29,5 nghìn tỷ đồng; thu từ tiền lương, tiền công, hoạt động sản xuất kinh doanh và đầu tư vốn của cá nhân tăng khoảng 34 nghìn tỷ đồng; các khoản thu khác ngân sách tăng khoảng 30 nghìn tỷ đồng.

Trong giai đoạn 2021-2025, Chính phủ liên tục ban hành các chính sách miễn, giảm thuế, phí, lệ phí với quy mô lớn nhưng thu từ sản xuất kinh doanh vẫn có xu hướng tăng dần tỷ trọng trong tổng thu ngân sách nhà nước (giai đoạn 2016-2020, thu từ khu vực sản xuất kinh doanh chiếm 39,8% tổng thu ngân sách nhà nước; giai đoạn 2021-2025, chiếm 40,4% tổng thu ngân sách nhà nước).

Kết quả biểu quyết. Ảnh: CHIẾN THẮNG

Lý giải về việc một số địa phương phải hoàn trả ngân sách Trung ương với nguồn cải cách tiền lương, trong khi một số địa phương khác thiếu nguồn cần bổ sung, Chính phủ nêu rõ: Chủ yếu xuất phát từ sự thay đổi về nguồn, nhu cầu kinh phí cải cách tiền lương thực tế của từng địa phương sau sắp xếp đơn vị hành chính và phát sinh nhu cầu thực hiện các chế độ, chính sách trong năm 2025.

Tại phiên họp có 461 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết. Kết quả có 458 đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành, bằng 91,6% tổng số đại biểu Quốc hội; 3 đại biểu Quốc hội không biểu quyết.